tanimak

Boyle bir oturusta yuz post yazmak istiyorum. Bloglarda zaman gecirirken farkettim ki blog yazarini yanlis tanimak isten degil (dusundum de dogrusu isten degil olmali evet; is bile degil, o kadar kolay ki anlaminda). Sonucta burada butun bilgi yazarin kendi kaleminden ve onun aktardigi kadariyla var. Dolayisiyla elbette kendisiyle gundelik bir yasantida tanismak ve olaylari bizzat gorup kendisine soru sormak yanitlarini duymak esdegerinde degil. Bittabi buralarda da yazari ancak 10 yildir taniyorsaniz ya da dostuysaniz ogrenebileceginiz bilgilere erismek ya da kimselere diyemedigini gercek hayatta hic tanismayacak olmanin rahatligiyla buralarda diyivermesi nedeniyle ogrenmek de mumkun. Yani goturusu de var getirisi de.
Ben kendimi mesela ne alakasiz bir bicimde resmediyorum kimbilir. Ben bilemem tam olarak cunku yazilarimi baskasinin yazilariymis gibi okuyabilmem icin cok uzun zaman gecmis olmasi gerek; bunu amaclamam ve yazida anlatilan olaylar ya da aktarilan dusunce ve duygulara yol acan olaylarla alakamin kalmamis olmasi gerek. Yine de yetmez gibi geliyor. Ama bazi suphelerim var; okur ve yorumcularimin bendeki profillerinden "bana arkadasini soyle, sana kim oldugunu soyleyeyim" kelamiyla mutessekkil (laflari attim ama tutmustur belki). Cok kontrollu, dogru duzgun oldugum gibi yanlis bir izlenim ciziyor oldugumdan supheleniyorum mesela. Yine de soyle bir dogruluk payi var; oyle dogustan iyi melek bir insan olmadigim ya da egom gelismemis olmadigi icin kendisini benim torpulemem ve iyi olmayi bilincli olarak secmem gerekiyor. Evet, iyi olmayi bilincli olarak istemek; cok tuhaf ve kotu gorunuyor bir yandan -cunku bu aslinda iyi olmadigini gosteriyor, olsaydin iyi olmak kotu olmak meselesini dusunmezdin ya da sana dusundurtmezlerdi bile; ya da dahasi kotu olmayi isteyebilirdin bu hayatta iyi olmaktan aldigin darbeler yuzunden-, bir yandan da cok erdemli; cunku oyle olmadigin halde iyi olmayi istiyorsun. Iste bu yuzden, ozellikle son yillarda daha cok sorguluyorum kendi davranislarimi; sevgili kocam kazandirdi, neden oldu benim bu kadar sorgulamama. Eskiden de sorgulardim ama bu kadar degil, her alanda degil, ya da bir noktada kaybetmisim, yeniden buldum. Ya da daha cok soyle birsey: eskiden sorguladiklarim "hayatim soyle olsaydi ya da biri bana soyle yapsaydi ne yapardim" turunden seylerdi daha cok sanirim; yani uzaktan ahkam kesmenin kolayligi; olaylarin disindayken erdemli olmanin kolayligi. Sonra, olaylarin icine daha cok girdim ve sevgili kocam bana sevdiklerimi farkinda olmadan ne kadar kirabildigimi, ezebildigimi gosterdi. O yuzden iste, daha cok dusunuyorum.
Bir de su var: insan kendisi birsey yuzunden aci cekiyorsa o konuda baskalarina karsi da daha dikkatli oluyor; empati kurmasi cok daha rahat oluyor. Mesela ben insanlarin fiziksel ozelliklerinden dolayi ayrimciliga ugramalarindan, alaya alinmalarindan, asagilanmalarindan hic hoslanmiyorum. Bunu soylemesi basit. Ama benimki bu kadarla da kalmiyor. Ben mesela arkadaslarla aramizda baskalarinin fiziksel ozelliklerini alayci bir bicimde cekistirmekten de hic hoslanmiyorum. Yaram var, gocunuyorum, ve baskalari da gocunsun istemiyorum; o tur bir alayci bakis acisi baskalarina yerlessin istemiyorum. Neyse ki boyle yapan arkadaslarim yok pek.
Iste boyle olmam mesela, melek olmamdan kaynaklanmiyor; yaram olmasindan, empati kurabilmemden kaynaklaniyor. Bunu farkedince, daha empati kurulabilecek ve insanin yara almadigi icin gozunden kacan ne cok sey olabilecegini de farkediyor insan. Bu yuzden daha da dikkatli olmaya calisiyorum. Ama sadece calisiyorum ve aklima geldikce.
Bu elbette herkese ayni mesafede yaklastigim anlamina da gelmiyor. Cunku benim bir egom ve kendimi koruma icgudum var. Dolayisiyla (lan, dolayisiyla mi yoksa) ahlak degerlerim var; iyi kotu ayrimim var. Yani kotu gorduklerim var ve onlari umursamayabiliyorum. Daha once de yazmistim zaten; benim en buyuk gucum (ve zayifligim) umursamama, yok sayma. Bu yeti iyi olmadigini dusundugum, birseyleri haketmedigini dusundugum insanlar soz konusu oldugunda onlar icin caba gostermeme, onlari umursamama seklinde varoluyor.
Simdi bunlar da mesela, buyuk ihtimalle cok sogukkanli gorundu. Halbuki benim olaylara bu denli serinkanli, mantikli yaklasabilmem ancak cabayla olan bir durum. Dedigim gibi icinde olmadigim surece ve insanlik soz konusu olmadigi surece sorun yok; soyut seylere super mantikli yaklasabiliyorum. Ama insanlik icin sacma bir idealistlige meylim var. Belki bu da fazla soyutlamamdan kaynaklaniyor. Neyse bak mesela bu cetrefil ve uzun bir konu; anlatamiycam sanirim. Ne bileyim cocuk mocuk de bana; birak beni onlarla oynayayim, arkadaslik edeyim butun gun. Ayrica en sevdigim filmler listesi yanda ve bence ornegin Ice Age 2 sadece icinde super espriler oldugu veya eglenceli oldugu icin degil ayni zamanda arkadaslik, ask, aile vs. alanlarinda da bircok super tespitte bulundugu icin cok iyi bir film. Yani sadece eglenmiyorum, seviyorum ben o filmi ve evet bes kereden fazla izledim (saymadim hayir) ve daha da izlerim.
Neyse ya, gerdiniz insani valla sogukluk vs diye.
Bunu biraz da bir sonraki yaziya giris olarak yazdim. Orada okuyucuya bir meramim var o da sadece soru sormak, yanlis anlasilsin istemiyorum.